“Wiedziec nie wystarczy; trzeba stosowac. Chciec nie wystarczy; trzeba dzialac.”
— Johann Wolfgang von Goethe
Goethe napisal to w Latach wedrowki Wilhelma Meistra. Sam tak zyl. Nie tylko pisal wiersze; zarzadzal panstwem, kierowal teatrem, bada optike, botanike, geologie. Wierzyl, ze wiedza zamknieta w ksiazce jest martwa. Dopiero gdy to, co wiesz, przekladas na dzialanie, staje sie realne. Zamiar bez wykonania to po prostu inna forma lenistwa.
Urodziles sie w dostatku i moglem prowadzic spokojne zycie uczonego. Zamiast tego napisalem powiesc w wieku dwudziestu czterech lat, ktora sprowokala zy cala Europe. Przez dekade zarzadzalem drogami, kopalniami i budzetes wojskowymi malego ksiestwa. Ucieklem do Wloch w trzydziestym siodmym roku, bo przestalem tworzyc. Przez szescdziesiat lat pisalem Fausta i skonczylem go na miesiec przed smiercia w wieku osiemdziesieciu dwoch lat. Wiedza nigdy nie byla problemem. Problemem bylo zawsze dzialanie.